Σκόνη, πέτρες, λάσπη στα πορτοκαλί

Παρότι η παγκόσμια γραμματεία έχει μερικά εξαιρετικά παραδείγματα που υποδεικνύουν την πιθανή βλάβη από τη δουλειά (βλέπε Κοσερί, Λαφάργκ κ.α.) και ο θυμόσοφος λαός έχει τη γνωστή παροιμία με τον δέσποτα και το αν είναι καλή η εργασία, δεν βάζουμε μυαλό.

Ίσως η μεγαλύτερη νίκη του καπιταλισμού πάνω στον άνθρωπο, ειδικά τα τελευταία χρόνια, είναι ότι τον έχει πείσει (με το στανιό, συχνότατα), ότι ζει για να δουλεύει και όχι το αντίθετο.

Ο Μάικ Μπάρτλετ, το ‘χει πιάσει πολύ έξυπνα αυτό το νόημα και το περιγράφει ιδανικά στο θεατρικό Contractions, που το εντόπιο θεατρικό σχήμα «Μπαγαμπόντο», το ανεβάζει στα γραφεία μιας εταιρίας.

Ο Μπάρτλετ καταρχάς είναι ένας από τους πιο επιτυχημένους βρετανούς σεναριογράφους. Εκτός από τις τηλεοπτικές επιτυχίες του (έχει γράψει ακόμα και επεισόδιο για τον Doctor Who), έχει μια, σχεδόν εμμονική σχέση με τη Μήδεια, την ιστορία της οποίας έχει διασκευάσει, είτε απευθείας, είτε έμμεσα. Μια μικρούλα δόση, υπάρχει και στο Contractions.

Οι Μπαγαμπόντο από την άλλη, έχουν δημιουργήσει ένα ενδιαφέρον ρεκόρ στην πόλη: μετατρέπουν ανύποπτους χώρους σε θεατρικές σκηνές. Μετά το Μέκκειο, σειρά πήραν τα γραφεία της WOW στην Αραβαντινού, όπου το στήσιμο έχει «τηλεοπτικές» πινελιές.

Η ουσία όμως είναι σε αυτά που λένε η Κίκα Ζαχαριάδου και η Αφροδίτη Αθανασιάδου: η δουλειά ως «απελευθέρωση», αλλά από την ανθρώπινη φύση. Άνθρωποι που θα κάνουν τα πάντα για μια καλή (ή και όχι) δουλειά, όχι μόνο για να επιβιώσουν, αλλά για να παραμείνουν «στο παιχνίδι». Η δουλειά όμως είναι στην πραγματικότητα, αναπαράγει τη σωφρονιστική κλίμακα εξουσίας (αν σας περάσει από το μυαλό κάτι σχετικό με το Orange is the new black, δεν θα είναι άσχετο), μέχρι να φτάσει στο απάνθρωπο. Ζούνε το «Σκόνη, Πέτρες, Λάσπη» του Πουλικάκου σε corporate εκδοχή, που δεν σταματάει όταν φεύγει ο εργαζόμενος από το γραφείο.

Το παιχνίδι του απρόσωπου αφεντικού και της επώνυμης υφιστάμενης που παίζουν οι δύο ηθοποιοί, είναι αστείο στις πιο τραγικές του στιγμές, μια αντίφαση που δουλεύει υπέρ της παράστασης.

Πέρα όμως από τις κλιμακώσεις του, από τη σάτιρα στο «έλα, αυτά δεν συμβαίνουν», το Contractions λέει με ωραίο τρόπο, μια ιστορία που γίνεται όλο και πιο καθημερινή στις απίθανες απαιτήσεις και τις ακόμα πιο οδυνηρές υποχωρήσεις, που εμφιλοχωρούν στους εργασιακούς χώρους.

Στο τέλος όμως, υπάρχει και αυτό που είπε (πάλι) ο Πουλικάκος: «Με λένε Ανδροκλή, δεν με ενοχλεί, να χάσω τη δουλειά μου»…