Σαραντάπορος: μια χαρτογράφηση των τεχνητών εμποδίων

Kάθε άλλο παρά λίγα είναι τα τεχνητά εμπόδια που βρίσκονται στη ροή του ποταμού Σαραντάπορου, των παραποτάμων και των ρεμάτων του.

Η περιβαλλοντική οργάνωση MedINA χαρτογράφησε, στο πλαίσιο του έργου MapStream, περισσότερους από 200 φραγμούς και τεχνικά έργα, με στόχο την αποκατάσταση του ποταμού Σαραντάπορου.

Ο Σαραντάπορος είναι ο μεγαλύτερος παραπόταμος του ποταμού Αώου, στην Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων. Πηγάζει από τα ορεινά του Γράμμου και του Σμόλικα και συναντά τον Αώο στα σύνορα με την Αλβανία. Ο κύριος ρους του Σαραντάπορου έχει μήκος περίπου 50 χλμ. Το συνολικό μήκος όμως του υδρογραφικού του δικτύου (παραπόταμοι και ρέματα) ανέρχεται σε 440 χλμ.

Σύμφωνα με ανακοίνωση της MedINA, τα τεχνικά έργα, όπως υδατοφράχτες, διαβάσεις και αγωγοί, διακόπτουν τη φυσική ροή και την οικολογική συνδεσιμότητα του ποταμού, διαταράσσοντας το μοναδικό αυτό οικοσύστημα και επηρεάζοντας την ελεύθερη μετακίνηση σπάνιων και απειλούμενων ειδών -όπως των ψαριών γλυκού νερού- και ιζημάτων. Μόλις το 58% του ευρύτερου υδρογραφικού του δικτύου ρέει ακόμη ελεύθερο και ανεμπόδιστο.

«Τα ευρήματα του έργου αναδεικνύουν τη σημασία της συστηματικής καταγραφής των εμποδίων καθώς ανθρωπογενείς κατασκευές εντοπίζονται ακόμα και τα πιο απομακρυσμένα φυσικά οικοσυστήματα» αναφέρεται.

Αποτέλεσμα της εν λόγω χαρτογράφησης αποτελεί η δημιουργία της γεωβάσης MapStream, μέσω της οποίας το MedINA φιλοδοξεί να προσφέρει ένα σημαντικό εργαλείο περιβαλλοντικής πολιτικής και εφαρμοσμένης διαχείρισης, με το βλέμμα στραμμένο στην αποκατάσταση των ποτάμιων οικοσυστημάτων με σαφή δεδομένα.

Στην αναλυτική βάση δεδομένων όλα τα εμπόδια και οι φραγμοί του Σαραντάπορου αποτυπώνονται γεωχωρικά και συνοδεύονται από φωτογραφίες, συντεταγμένες, τεχνικά χαρακτηριστικά και περαιτέρω πληροφορίες για τη λειτουργικότητα και την κατάσταση διατήρησής τους. Αναλυτικά στοιχεία για την καταγραφή και αξιολόγηση των εμποδίων και τα συνολικά αποτελέσματα του έργου είναι διαθέσιμα στο ειδικό Story Map του έργου.

Το έργο χρηματοδοτήθηκε από το European Open Rivers Programma, έναν οργανισμό που υποστηρίζει την αποκατάσταση ποταμών.