Πότε το κρέας μπήκε στο μενού του Αυστραλοπίθηκου;

Η ενσωμάτωση του κρέατος στη διατροφή αποτέλεσε ορόσημο για την εξελικτική γραμμή του ανθρώπου, έναν πιθανό καταλύτη για εξελίξεις όπως η αύξηση του μεγέθους του εγκεφάλου. Όμως οι επιστήμονες αγωνίζονται να προσδιορίσουν πότε άρχισε η κατανάλωση κρέατος και ποιος το έκανε.

Η νέα έρευνα παρέχει τις πρώτες άμεσες αποδείξεις ότι ο Αυστραλοπίθηκος, ένας σημαντικός πρώιμος πρόγονος του ανθρώπου που εμφάνιζε ένα μείγμα από πιθηκοειδή και ανθρωπόμορφα χαρακτηριστικά, κατανάλωνε πολύ λίγο ή καθόλου κρέας, βασιζόμενος στη χορτοφαγία. Η μελέτη προσδιόρισε τη διατροφή επτά ατόμων Αυστραλοπιθήκων από τη Νότια Αφρική που χρονολογούνται μεταξύ 3,7 και 3,3 εκατομμυρίων ετών πριν, με βάση τη χημεία του σμάλτου των δοντιών τους.

«Το κρέας πιθανότατα έπαιξε σημαντικό ρόλο στην επέκταση της κρανιακής χωρητικότητας - ανάπτυξη μεγαλύτερου εγκεφάλου - κατά τη διάρκεια της ανθρώπινης εξέλιξης. Οι ζωικοί πόροι παρέχουν μια εξαιρετικά συμπυκνωμένη πηγή θερμίδων και είναι πλούσιοι σε βασικά θρεπτικά συστατικά, μέταλλα και βιταμίνες που είναι κρίσιμα για την τροφοδοσία ενός μεγάλου εγκεφάλου», δήλωσε η γεωχημικός Τίνα Λιούντεκε του Ινστιτούτου Χημείας Max Planck στη Γερμανία και του Πανεπιστημίου Witwatersrand στη Νότια Αφρική, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη στο περιοδικό Science.

«Τα δεδομένα μας αμφισβητούν την υπόθεση ότι το κρέας αποτελούσε κρίσιμο συστατικό της διατροφής του Αυστραλοπίθηκου, παρά το γεγονός ότι ορισμένα δείγματα βρέθηκαν σε συνδυασμό με λίθινα εργαλεία και οστά με χαραγμένα σημάδια», δήλωσε ο Λιούντεκε.

Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η κατανάλωση κρέατος ήταν μια μεταγενέστερη εξέλιξη, ίσως από μεταγενέστερους πληθυσμούς των διαφόρων ξεχωριστών ειδών Αυστραλοπιθήκων ή από άλλα είδη της εξελικτικής γραμμής του ανθρώπου, που ονομάζονται συλλογικά hominins (Ανθρωπίνοι). Ο Αυστραλοπίθηκος κατοικούσε στην ανατολική και νότια Αφρική από περίπου 4,2 έως 1,9 εκατομμύρια χρόνια πριν. Το είδος μας Homo sapiens εμφανίστηκε πριν από περίπου 300.000 χρόνια.

Τα επτά άτομα που μελετήθηκαν ήταν χορτοφάγοι.

Η χημεία της τροφής που καταναλώνεται από ένα άτομο ενσωματώνεται σε ιστούς, συμπεριλαμβανομένων σκληρών τμημάτων όπως το σμάλτο των δοντιών που ευνοούν την απολίθωση. Οι ερευνητές ανέλυσαν επτά απολιθωμένους γομφίους που βρέθηκαν στο σπήλαιο Sterkfontein κοντά στο Γιοχάνεσμπουργκ, μέρος της περιοχής «Λίκνο της Ανθρωπότητας» της Νότιας Αφρικής, που είναι γνωστή για την παραγωγή απολιθωμάτων πρώιμων ανθρωποειδών.

Η αναλογία δύο διαφορετικών μορφών - ισοτόπων - του στοιχείου άζωτο στα δόντια του Αυστραλοπίθηκου ευθυγραμμίστηκε στενά με απολιθώματα φυτοφάγων ζώων του ίδιου οικοσυστήματος, όπως οι αντιλόπες, παρά με σαρκοφάγα ζώα, όπως οι ύαινες, οι λεοπαρδάλεις και οι σπαθοδόντες γάτες.

Οι πρώτες ενδείξεις για πιθανή κατανάλωση κρέατος από τους Ανθρωπίνους περιλαμβάνουν οστά ζώων με σημάδια κοπής που χρονολογούνται πριν από 3,4 εκατομμύρια χρόνια στην Αιθιοπία. Το κατά πόσον αυτά αντιπροσωπεύουν σφαγή για την παραγωγή κρέατος αποτελεί αντικείμενο συζήτησης.

«Τα κρίσιμα ερωτήματα παραμένουν: ποιος άρχισε πρώτος να τρώει κρέας, πότε ξεκίνησε και πότε έγινε ένας πόρος αρκετά σημαντικός ώστε να οδηγήσει σε μορφολογικές προσαρμογές;». δήλωσε η Τίνα Λιούντεκε.

Mε πληροφορίες από Reuters. Φωτογραφία: Καλλιτεχνική απόδοση του Australopithecus afarensis στο Λαέτολι της Τανζανίας/Institute of Human Origins. Το πιο διάσημο απολίθωμα του Αυστραλοπίθηκου είναι αυτό με το παρατσούκλι Lucy, το οποίο ανακαλύφθηκε στην Αιθιοπία το 1974 και έχει ηλικία περίπου 3,2 εκατομμυρίων ετών. Η Λούσι, πιθανότατα γυναίκα, είχε ύψος περίπου ένα μέτρο. Η Λούσι ήταν μέλος του είδους Australopithecus afarensis. Τα επτά άτομα της μελέτης είναι πιθανότατα μέλη του στενά συγγενικού είδους Australopithecus africanus.