Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι η προσωρινή συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν «έχει τελειώσει» και ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πιθανότατα θα εξαπολύσουν νέες επιθέσεις την Τετάρτη το βράδυ, μετά τις ιρανικές επιθέσεις εναντίον αμερικανικών βάσεων στον Κόλπο.
Σε μια έξαρση της έντασης που οδήγησε σε άνοδο των τιμών του πετρελαίου κατά περίπου 7%, το Ιράν ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι είχε επιτεθεί σε αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο Μπαχρέιν και στο Κουβέιτ, αφού οι αμερικανικές δυνάμεις είχαν χτυπήσει ιρανικούς στόχους ως αντίδραση στις επιθέσεις εναντίον πετρελαιοφόρων στα Στενά του Ορμούζ.
Οι επιθέσεις κλόνισαν μια ήδη ασταθή συμφωνία κατάπαυσης του πυρός και έπληξαν τις ελπίδες να μετατραπεί το μνημόνιο κατανόησης που υπογράφηκε στις 17 Ιουνίου σε μόνιμη ειρηνευτική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου, ο οποίος ξεκίνησε με τις αμερικανο-ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές εναντίον του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
«Αν συνάψουμε συμφωνία με το Ιράν, δεν είμαι σίγουρος ότι θα κρατήσει», δήλωσε ο Τραμπ, «γιατί τους βρήκα πολύ ανέντιμους ανθρώπους».
Ωστόσο, ο Τραμπ δήλωσε ότι δεν αναμένει επιστροφή σε πλήρη πόλεμο, ενώ δεν ήταν αμέσως σαφές αν θα συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις για την επίτευξη μόνιμης συμφωνίας.
Όταν ρωτήθηκε πριν από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Τουρκία αν το μνημόνιο κατανόησης είχε λήξει, ο Τραμπ απάντησε: «Είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα ερώτηση. Για μένα, νομίζω ότι έχει λήξει. Δεν θέλω να έχω να κάνω μαζί τους».
«Όσο με αφορά, είναι απλώς χάσιμο χρόνου να ασχολούμαι μαζί τους», δήλωσε στους δημοσιογράφους στην Άγκυρα, πριν προσθέσει: «Τώρα, θα αφήσω τους υπέροχους διαπραγματευτές μας να συνεχίσουν τις συζητήσεις αν το θέλουν, αλλά εγώ δεν το βλέπω. Δεν μου αρέσουν αυτοί οι άνθρωποι, το ξέρετε αυτό».
Μια πηγή που είναι ενήμερη για τις συνομιλίες στην Άγκυρα ανέφερε στο Reuters ότι ο Τραμπ δεν επανέλαβε τα σχόλιά του σχετικά με το τέλος της προσωρινής συμφωνίας κατά τη συνάντηση των ηγετών του ΝΑΤΟ, αλλά αργότερα προειδοποίησε για νέες επιθέσεις πριν από τη συνάντησή του με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
«Θα σας δώσω μια μικρή προειδοποίηση: Θα τους χτυπήσουμε σκληρά απόψε», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους.
Σε μεταγενέστερη συνέντευξη Τύπου, δήλωσε ότι δεν πιστεύει ότι ο πόλεμος θα ξαναρχίσει: «Ό,τι και αν συμβεί, θα τελειώσει πολύ γρήγορα… και θα κάνει την κατάσταση πιο ασφαλή, μεταξύ άλλων και για το πετρέλαιο».
Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, Εσμαΐλ Μπαγκάι, δήλωσε ότι οι αμερικανικές επιθέσεις παραβίασαν το μνημόνιο, καθώς αμφισβήτησαν μια ρήτρα που «τονίζει την ευθύνη της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν στον καθορισμό των ρυθμίσεων για την ασφαλή διέλευση πλοίων μέσω του Στενού του Ορμούζ».
Δεν ήταν σαφές πώς σκόπευε να ανταποδώσει το Ιράν, δεδομένου ότι δεν υπήρξε κανένα σχόλιο από τη σκληροπυρηνική Επαναστατική Φρουρά, η οποία βρίσκεται κοντά στον Ανώτατο Ηγέτη Αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ και θεωρείται ευρέως ότι διαμορφώνει αποφασιστικά την πολιτική από την έναρξη του πολέμου.
Ο Ιρανός αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Καζέμ Γκαριμπαμπάντι δήλωσε ότι, για να γίνει κατανοητό, το Ιράν πρέπει να μιλήσει στον Τραμπ με τη γλώσσα της δύναμης. Το ιρανικό Press TV επικαλέστηκε «ενημερωμένη πηγή» σύμφωνα με την οποία το Ιράν θα κλείσει το στενό σε περίπτωση νέων επιθέσεων από τις ΗΠΑ.
Απειλές με… παρελθόν
Ο Τραμπ έχει κατά καιρούς υπαναχωρήσει από τις απειλές που έχει εκτοξεύσει εναντίον του Ιράν, αλλά οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν άνοδο και οι παγκόσμιες αγορές ομολόγων κατέρρευσαν. Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού Brent σημείωσαν άνοδο 7% — τη μεγαλύτερη ημερήσια άνοδο από τα τέλη Μαΐου — στα 79,07 δολάρια το βαρέλι.
Αν και το επίπεδο αυτό ήταν πολύ χαμηλότερο από τις κορυφές άνω των 120 δολαρίων που είχαν καταγραφεί στο αποκορύφωμα των συγκρούσεων, ήταν αρκετό για να δημιουργήσει νέο κίνδυνο πληθωρισμού στην αγορά ομολόγων, ιδίως δεδομένου ότι οι μήνες των συγκρούσεων έχουν εξαντλήσει τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου.
Οι κύριοι δείκτες της Wall Street σημείωσαν πτώση.
Οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) δήλωσαν ότι επιτέθηκε σε αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο Μπαχρέιν και το Κουβέιτ και κατέρριψε ένα αμερικανικό drone τύπου MQ-9 που προσπαθούσε να παρεμβαίνει στην επιχείρηση.
Ο στρατός του Μπαχρέιν δήλωσε αργότερα ότι απέτρεψε τις ιρανικές επιθέσεις.
Οι ΗΠΑ είχαν προηγουμένως εξαπολύσει επιθέσεις και ανακαλέσει την άδεια που επέτρεπε στο Ιράν να πωλεί πετρέλαιο, ως αντίδραση στις επιθέσεις εναντίον τριών δεξαμενόπλοιων στο στενό.