«Μετρονόμος»: Ένα εργαλείο που μπορεί να γίνει χρήσιμο για τα Γιάννενα

Ο «Μετρονόμος», μια πλατφόρμα γεωδεδομένων παραδόθηκε στον Δήμο Ιωαννιτών.

Ο Δήμος περιγράφει την πλατφόρμα ως ένα «νέο, δυναμικό εργαλείο για τον σχεδιασμό, την αξιολόγηση παρεμβάσεων και τη συστηματική παρακολούθηση της πορείας των Ιωαννίνων προς την κλιματική ουδετερότητα».

Καταρχάς, η πλατφόρμα είναι διαθέσιμη εδώ.

Κόστισε συνολικά το διόλου ευκαταφρόνητο ποσό του 1 εκατ. ευρώ και υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του NetZeroCities και της Ευρωπαϊκής Αποστολής για τις 100 Κλιματικά Ουδέτερες και Έξυπνες Πόλεις, με χρηματοδότηση από το Horizon Europe.

Επικεφαλής εταίρος ήταν ο Δήμος Ιωαννιτών (175.000€) και στο πρόγραμμα συμμετέχουν επίσης ο Δήμος Κοζάνης (αν δείτε την πλατφόρμα, είναι η δεύτερη επιλογή πόλης-175.000€), το Αστεροσκοπείο Αθηνών – Ινστιτούτο Περιβαλλοντικών Ερευνών και Βιώσιμης Ανάπτυξης ως επιστημονικός υπεύθυνος έργου και συλλογής δεδομένων (380.000€) και η εταιρεία Breakeven Consulting για την ανάπτυξη της πλατφόρμας και τον τεχνικό συντονισμό του έργου (220.000€). Εταίρος είναι επίσης και η ΕΛΣΤΑΤ με 50.000€ για παροχή μικροδεδομένων και στατιστικών δεδομένων.

Ο διευθυντής του Ινστιτούτου Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης και αντιπρόεδρος του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, Ευάγγελος Γερασόπουλος, τόνισε στην παρουσίαση ότι η πλατφόρμα «επικεντρώνεται σε κρίσιμους τομείς για την κλιματική μετάβαση της πόλης, όπως η ενεργειακή αποδοτικότητα των κτιρίων, η δυνατότητα ανάπτυξης φωτοβολταϊκών στις στέγες, η ηλεκτροκίνηση και οι οδικές μεταφορές, η παρουσία και η συνδεσιμότητα του αστικού πρασίνου, οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και η ποιότητα της ατμόσφαιρας».

Θεωρητικά, ο «Μετρονόμος» μπορεί να «κατευθύνει» παρεμβάσεις σε διάφορα σημεία της πόλης, να διαπιστώνει πού υπάρχει ανάγκη και δυνατότητα πχ για ενεργειακές αναβαθμίσεις κτιρίων, εγκατάσταση φωτοβολταϊκών, πράσινο κ.ο.κ.

Ο κ. Γερασόπουλος ανέφερε ότι ήδη, έχει αποτυπωθεί το πράσινο στα Γιάννενα και η ανάλυση έχει αναδείξει προτάσεις για το πώς θα μπορούσε να βελτιωθεί η συνδεσιμότητα μεταξύ των πράσινων χώρων, ώστε να μεγιστοποιείται το όφελος για τους κατοίκους.

Η πλατφόρμα ωστόσο είναι μάλλον σε πιλοτική φάση ακόμα.

Τα στοιχεία για την περιβαλλοντική ρύπανση έχουν έτος αναφοράς το 2019, οπότε και το πρόβλημα της αιθαλομίχλης για παράδειγμα, δεν ήταν τόσο έντονο.

Από την ίδια χρονιά προέρχονται και οι GHG, οι εκπομπές αερίων που απελευθερώνονται από ανθρώπινη δραστηριότητα.

Τα στοιχεία των κτιρίων προέρχονται από την τελευταία απογραφή, του 2021.

Στους οδικούς άξονες δεν συμπεριλαμβάνονται δρόμοι όπως ο μεγάλος δακτύλιος, που θα ενταχθεί λογικά όταν ολοκληρωθεί το οδικό έργο.

Αντίθετα, τα στοιχεία για το αστικό πράσινο είναι πιο πρόσφατα.

Ο Δήμος αναφέρει στην ανακοίνωσή του ότι «μπορεί να εξεταστεί πώς οι παρεμβάσεις για την επίτευξη της κλιματικής ουδετερότητας δημιουργούν ταυτόχρονα οφέλη και για την ποιότητα του αέρα».

Για άμεσες και στοχευμένες λύσεις πάντως, η πλατφόρμα του ενός εκατομμυρίου ευρώ, θα πρέπει να τροφοδοτηθεί με πιο πρόσφατα στοιχεία-ειδικά τη στιγμή που σήμερα υπάρχουν πάρα πολλές καταγραφές σε πραγματικό χρόνο και με ανοιχτά δεδομένα. Ο Δήμος αναφέρει ότι αυτή η δυνατότητα υπάρχει και ότι θα χρησιμοποιηθεί σύντομα.

Επίσης, ο Δήμος θα πρέπει να τροφοδοτήσει με πρωτογενή δεδομένα την πλατφόρμα και όχι μόνο με αυτά που διατίθενται σε αναλυτικές μεν, αρκετά περιοδικές δε, μελέτες και έρευνες. Αυτή, είναι μια υποχρέωση που απαιτεί πόρους και εργατοώρες.

Η πλατφόρμα διαθέτει και ενδιαφέροντα δεδομένα, ωστόσο, παρότι είναι φτιαγμένη στην αρχή των ανοιχτών δεδομένων, είναι μόνο στα αγγλικά, πράγμα που δεν την καθιστά πολύ χρηστική.

Μια άλλη ενδιαφέρουσα δυνατότητα που προσφέρει, είναι η δημιουργία «σεναρίων» με παρεμβάσεις, κάποια από τα οποία είναι ήδη διαθέσιμα.

Στην πλατφόρμα έχουν ενσωματωθεί πληροφορίες από πηγές του Δήμου, από την Ελληνική Στατιστική Αρχή και, κυρίως, από δορυφορικά δεδομένα και δεδομένα Παρατήρησης της Γης.

Ο αντιδήμαρχος Προγραμματισμού Θωμάς Γιωτίτσας τόνισε μεταξύ άλλων ότι «στο τέλος της ημέρας αυτό είναι που μετράει, το πώς θα παντρέψουμε την επιστημονική γνώση με τη λήψη των σωστών αποφάσεων για το καλό των πολιτών».