ΗΠΑ και Ιράν υπογράφουν προσωρινή συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου

ΗΠΑ και Ιράν δημοσίευσαν το κείμενο προσωρινής συμφωνίας που υπέγραψαν οι πρόεδροί τους για να τερματίσουν τον πόλεμο, ενώ ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απείλησε να ξαναρχίσει τις επιθέσεις αν δεν τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους.

Ο Τραμπ, ο οποίος συμμετείχε στη σύνοδο της G7 μαζί με άλλους ηγέτες στη Γαλλία, απέσυρε επίσης τουλάχιστον μία από τις αιτιολογήσεις που είχε αρχικά προβάλλει για την επίθεση κατά του Ιράν, δηλώνοντας ότι θα ήταν «άδικο» η Τεχεράνη να μην διαθέτει βαλλιστικούς πυραύλους, ενώ προηγουμένως είχε δεσμευτεί να τους εξαλείψει.

«Θα τους βομβαρδίσουμε μέχρι θανάτου αν παραβιάσουν τη συμφωνία», δήλωσε ο Τραμπ αναφερόμενος στο Ιράν κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου. «Δεν θέλω να το κάνουν. Θέλω να τηρήσουν τη συμφωνία». Χαρακτήρισε επίσης τους Ιρανούς «έξυπνους ανθρώπους», ενώ οι διαπραγματευτές των ΗΠΑ και του Ιράν εργάζονται για μια μόνιμη εκεχειρία κατά τη διάρκεια των επόμενων 60 ημερών, η οποία, όπως είπε ο Τραμπ, ελπίζει ότι θα φέρει την ειρήνη στη Μέση Ανατολή και θα μειώσει τις τιμές του πετρελαίου.

Οι ηγέτες του Ιράν δεν αναφέρθηκαν στις νέες απειλές, ενώ γιόρταζαν τη στιγμή, δημοσιεύοντας φωτογραφίες από αυτό που πιστεύεται ότι είναι η πρώτη συμφωνία που υπογράφεται από πρόεδρο των ΗΠΑ και πρόεδρο του Ιράν από την ίδρυση της Ισλαμικής Δημοκρατίας το 1979.

«Ό,τι επιδιώξαμε να πετύχουμε μέσω στρατιωτικής δράσης, το πετύχαμε πολλαπλάσια μέσω των διαπραγματεύσεων· δεν υπήρχε καν σύγκριση», δήλωσε ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν, Μοχάμαντ Μπακέρ Καλιμπάφ, στην κρατική τηλεόραση σχετικά με τη συμφωνία, η οποία περιλαμβάνει την αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων από τα περιουσιακά στοιχεία του Ιράν.

Η συμφωνία 14 σημείων παρατείνει την εκεχειρία που είχε ανακοινωθεί τον Απρίλιο για άλλες 60 ημέρες, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα στις δύο πλευρές να διαπραγματευτούν μια τελική εκεχειρία. Τόσο ο Τραμπ όσο και ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν έχουν υπογράψει ψηφιακά το μνημόνιο στα αγγλικά και στα φαρσί, σύμφωνα με αξιωματούχους των ΗΠΑ και του Ιράν, ενώ το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών δήλωσε ότι η συμφωνία είχε ήδη τεθεί σε ισχύ από την Τετάρτη.

Ο Τραμπ υπέγραψε λίγο πριν από ένα επίσημο δείπνο με τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν στο Παλάτι των Βερσαλλιών, τον τόπο όπου υπογράφηκε η ομώνυμη συνθήκη που έθεσε επίσημα τέλος στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Το μνημόνιο περιλαμβάνει την άμεση παύση του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, την πλήρη επανέναρξη της θαλάσσιας κυκλοφορίας «χωρίς χρέωση» στα Στενά του Ορμούζ, την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, την άρση των αμερικανικών κυρώσεων κατά του Ιράν, την αποδέσμευση των περιουσιακών του στοιχείων, καθώς και ένα επενδυτικό ταμείο ύψους 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για τη μεταπολεμική ανοικοδόμηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Το Ιράν δεσμεύεται επίσης να μην κατασκευάσει πυρηνικά όπλα, επιβεβαιώνοντας μια υπόσχεση που είχε δώσει εδώ και δεκαετίες. Συμφώνησε επίσης στην επιτόπια «αραίωση» των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου υπό την εποπτεία του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας, αν και ο Τραμπ ήθελε να τα μεταφέρει εκτός της χώρας, κάτι που το Ιράν απέρριψε.

Παρά τη μαχητική ρητορική του, ο Τραμπ φαίνεται να έχει επιτύχει ελάχιστα από όσα δήλωνε ότι ήθελε με την κήρυξη του πολέμου, ενώ το Ιράν φαίνεται πολύ πιο κοντά στην άρση των κυρώσεων αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων απ’ ό,τι πριν δεχθεί την επίθεση.

Η θεοκρατική κυβέρνηση του Ιράν παραμένει στη θέση της, τα αποθέματά της σε υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο δεν έχουν παραδοθεί, οι δυνατότητές της σε βαλλιστικούς πυραύλους δεν έχουν καταστραφεί και δεν έχει σταματήσει να υποστηρίζει αντι-ισραηλινές πολιτοφυλακές όπως η Χεζμπολάχ στο Λίβανο.

Ο Τραμπ ανακάλεσε την υπόσχεσή του από τον Φεβρουάριο να καταστρέψει όλους τους πυραύλους του Ιράν και να «ισοπεδώσει τη βιομηχανία πυραύλων τους».

«Λέω ότι αν άλλες χώρες τους έχουν, είναι λίγο άδικο να μην έχουν και αυτοί μερικούς», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους στο Παρίσι μετά την αποχώρησή του από τη σύνοδο κορυφής.

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες μοιράζονται τις ανησυχίες των ΗΠΑ σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, αλλά ποτέ δεν ενέκριναν την απόφασή του να κηρύξει πόλεμο χωρίς την έγκριση των Ηνωμένων Εθνών, και ανησυχούν ότι το Ιράν έχει αποκτήσει διαπραγματευτική ισχύ, αντέχοντας την επίθεση της υπερδύναμης και επιβάλλοντας τον έλεγχό του στο στενό.

Οι ηγέτες της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Βρετανίας, της Ιαπωνίας, της Ιταλίας, του Καναδά και των ΗΠΑ απαίτησαν σε κοινή δήλωση άμεση κατάπαυση του πυρός στο Λίβανο, όπου το μνημόνιο ζητά τη διακοπή των εχθροπραξιών μεταξύ του Ισραήλ και της υποστηριζόμενης από το Ιράν οργάνωσης Χεζμπολάχ, οι οποίες έχουν στοιχίσει τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους και έχουν εκτοπίσει περισσότερους από ένα εκατομμύριο.

Οι μάχες στην περιοχή έχουν υποχωρήσει, αλλά δεν έχουν σταματήσει από την Κυριακή που επιτεύχθηκε η συμφωνία, ενώ το Ισραήλ, το οποίο δεν συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις και του οποίου ο στρατός καταλαμβάνει το νότιο Λίβανο, δηλώνει ότι διατηρεί το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει βία.

Φωτογραφία: Στιγμιότυπο οθόνης με τον Ντ. Τραμπ να υπογράφει τη συμφωνία με το Ιράν στο Παλάτι των Βερσαλλιών