Η μουσική, το gentrification και σκελετοί από το παρελθόν: Η Χίλντα Παπαδημητρίου μιλάει για το νέο της βιβλίο

Η Χίλντα Παπαδημητρίου είναι πολλά πράγματα: είναι μεταφράστρια και έχει μεταφράσει μερικούς από τους σημαντικότερους συγγραφείς στα ελληνικά. Είναι συγγραφέας (όχι απλά) αστυνομικών μυθιστορημάτων. Είναι μουσικόφιλη και μουσικοδίφης (εντάξει, δεν υπάρχει αυτή η λέξη αλλά οκ) και την Πέμπτη 28 Μαΐου, θα είναι η δεύτερη προσκεκλημένη του Crime Fiction Stories V.

Μετά τις 19.00, θα συνομιλήσει με τον Γιάννη Παπαδημητρίου και την Ελένη Σίντου για το νέο της βιβλίο «Κομπολόι στο χώμα» (Μεταίχμιο), στο Θυμωμένο Πορτραίτο.

Πριν από αυτά όμως, μίλησε στον Τύπο Ιωαννίνων.

Ποιος βρίσκει κομπολόγια στο χώμα;

Η αστυνόμος Αΐντα Μητροπούλου και όχι μόνη της. Σπάει ένας αγωγός, πλημμυρίζει το παλιό εργοστάσιο της Columbia και αποκαλύπτονται οι σκελετοί δύο ανθρώπων.

Και της τυχαίνει αυτής να τη στείλουν εκεί. Είναι και η μόνη η οποία θέλει να ασχοληθεί με cold case υπόθεση, καθώς οι σκελετοί αυτοί είναι από το 1989, κατά τον ιατροδικαστή.

Όλοι οι υπόλοιποι δεν προλαβαίνουν, αλλά και αυτό που κινητοποιεί πιο πολύ την Άιντα είναι το γεγονός ότι ο ένας σκελετός είναι γυναικείος. Θέλει λοιπόν να μάθει ποιος τη σκότωσε και γιατί αυτή τη γυναίκα. Και αυτό συμβαίνει σε όλο το βιβλίο, γιατί παράλληλα τρέχει και μια υπόθεση με τις δολοφονίες αλλοδαπών σεξεργατριών στο Μεταξουργείο.

Αυτό είναι μια τεράστια υπόθεση που συμβαίνει τα τελευταία χρόνια, με το trafficking γυναικών, αλλά και παιδιών, των πάντων πια, και δεν δίνουμε σημασία.

Είναι φοβερό αυτό αν το σκεφτείς: Πόσοι άνθρωποι πεθαίνουν δίπλα μας και δεν μαθαίνουμε ούτε το όνομά τους, ούτε τι έζησαν, ούτε από πού είναι. Ούτε τους δικούς τους δεν ξέρουμε να ειδοποιήσουμε εν τέλει.

Τι αλλάζει σε σχέση με τα προηγούμενα βιβλία σου;

Αυτό που αλλάζει είναι η εστίαση στο τεράστιο για μένα θέμα του gentrification. Το πώς έχει γίνει δηλαδή η Αθήνα μία κόλαση για τους κατοίκους της. Πώς τα Εξάρχεια έχουν αδειάσει από τους κατοίκους τους, αλλά και το Κουκάκι, ο Νέος Κόσμος, ακόμα και η Καλλιθέα, μια παλιά λαϊκή γειτονιά.

Αυτό, δεν ξεκίνησε ξαφνικά.

Δεν έγινε ένα μπαμ μία μέρα και γέμισε η Αθήνα airbnb δηλαδή. Αυτό είναι ένα σχέδιο ολόκληρο, όπως γίνεται κάθε φορά σε όλες τις μεγάλες πόλεις του κόσμου.

Παντού συμβαίνει αυτό. Στο Βερολίνο, στο Παρίσι, στη Νέα Υόρκη, σε όλες τις μεγάλες πόλεις του κόσμου. Υποβαθμίζουν γειτονιές, γκρεμίζονται τα κτίρια που μένουν ασυντήρητα, βρίσκουν εκεί καταφύγιο άνθρωποι άστεγοι, εξαρτημένοι, κατατρεγμένοι και αφού δημιουργηθεί η κακή φήμη για την «επικίνδυνη περιοχή», έρχονται μετά οι σωτήρες. «Εκκαθαρίζονται» οι ανεπιθύμητοι και τα σπίτια γίνονται airbnb, boutique ξενοδοχεία κ.ο.κ.

…και ο Χάρης Νικολόπουλος;

Ο Χάρης προσπαθεί να ζει στη ζωή του ήρεμος, με τα σκυλιά του. Τα βγάζει βόλτα κάθε μέρα στα Άνω Πετράλωνα που μένει, αλλά έχει και τους φίλους του, που του ζητάνε βοήθεια.

Ο Χάρης σπεύδει να βοηθήσει την Αΐντα, όταν αυτή τα βρίσκει δύσκολα. Γιατί έτσι κι αλλιώς ο Χάρης έχει μια μεγάλη εμπειρία. Επίσης, έχει από παλιά πολύ καλούς συνεργάτες και γενικά, είναι έμπειρος.

Έχει και επαφές, επειδή διατηρεί μια σχέση με τη μουσική, είχε γνωρίσει και κάποια δημοσιογράφο παλιά, οπότε μπορεί να μάθει κάποια πράγματα. 

Πώς καταφέρνεις να φτιάχνεις χαρακτήρες που πάνε λίγο πιο μακριά από το πρότυπο του «κακού μπάτσου»;

Σιχαίνομαι τα κλισέ. Κι απ' την αρχή που ξεκίνησα να γράφω είπα ότι εγώ δεν θέλω έναν ήρωα κλισέ. 

Εν το μεταξύ όταν ξεκίνησα να γράφω τα «Βινύλια» (σ.σ. «Για μια χούφτα βινύλια»-Μεταίχμιο), στόχος μου ήταν ο κεντρικός ήρωας να είναι ο δισκοπώλης. Κι ο Χάρης Νικολόπουλος ήταν μια δευτερεύουσα φυσιογνωμία, ας πούμε. Ένας λίγο αφέλης μπάτσος που απλώς θα εξιχνιάσει το έγκλημα, δηλαδή. Όμως ο Χάρης βγήκε μπροστά. Διαγκώνισε όλους τους άλλους κουλ ήρωες και έγινε ο αγαπημένος του κόσμου.

Έγινε και ο δικός μου αγαπημένος. Ίσως επειδή έχω επενδύσει στον Χάρη πολλά πράγματα που πιστεύω κι εγώ, όπως τη δικαιοσύνη που τη θεωρώ υπέρτατη αξία. Επίσης σιχαίνομαι την ιεραρχία. Πράγματα δηλαδή που τα έχει και ο Χάρης, ο οποίος επίσης διαθέτει μια ενστικτώδη αγάπη για τη μουσική, το σινεμά και τα βιβλία.

Διαβάζει τα αστυνομικά βιβλία όπως διαβάζα κι εγώ όταν ήμουν μικρή και συνεχίζω να διαβάζω.

Τι μουσική ακούνε οι ήρωες σε αυτό το βιβλίο;

Η Αΐντα ακούει διάφορα πράγματα. Και επίσης, γνωρίζει διάφορους τύπους που της αφήνουν cd με συλλογές που οι τίτλοι τους, είναι οι τίτλοι των συλλογών που είχε γράψει ο μακαρίτης ο Μπάμπης ο Αργυρίου (σ.σ. εκδότης, συγγραφέας, μουσικός παραγωγός, ο άνθρωπος που ξεκίνησε το mic.gr)-είναι ένας φόρος τιμής στον Μπάμπη.

Υπάρχουν τραγούδια από τα χιπ-χοπ συγκροτήματα αυτά που ασχοληθήκαν και με τα γκράφιτι. Ας πούμε έχω βάλει τους Terror X Crew. Υπάρχει ένα τραγούδι που μου αρέσει πολύ που λέει «Να τους δω να τρέχουν».

Υπάρχει επίσης ένας μουσικός του δρόμου. Σκωτσέζος-έχω μανία με τη Σκωτία. Αυτός παίζει στην κιθάρα του από Beatles και Σάιμον και Γκαρφάνκελ που παίζουν όλοι οι πλανόδιοι, αλλά τα παίζει ωραία. Παίζει και Σπρίνγκστιν και έτσι βρίσκουμε και τον συνδετικό κρίκο με την Αΐντα. Αλλά όχι σε αυτό το βιβλίο δεν είναι τόσο πολλά τα τραγούδια.

Υπάρχουν ας πούμε και 2-3 λαϊκά τραγούδια γιατί η Άιντα στην προσπάθειά της να ανακαλύψει σε ποιον ανήκε το κομπολόι, πάει στο παλιό καφενείο των μουσικών στη Σατωβριάνδου, το οποίο τώρα δεν υπάρχει πια. Εκεί μαζεύονταν όλοι οι παλιοί μουσικοί για να κανονίσουν τις δουλειές τους.

Επίσης, η Άιντα παίζει ακορντεόν. Και λέει κάποια στιγμή ότι «έμαθα ακορντεόν» επειδή επέμενε ο πατέρας μου να μάθω, γιατί μου έλεγε, «εσύ με τα μυαλά που έχεις δεν θα τελειώσεις σχολείο, οπότε να έχεις τουλάχιστον το ακορντεόν να πηγαίνεις στην Ομόνια και να παίζεις το ‘φυλακή χωρίς αμπάρες’».

Αυτό είναι η φράση του Τσιφόρου που μου έχει μείνει και κάπου ήθελα να τη βάλω (γέλια). Η Άιντα παίζει και άλλα, όπως πχ το Je ne regrette rien.

Υπάρχει νομίζω μια μεγαλύτερη μουσική ποικιλία από άλλα βιβλία. Στα προηγούμενα ήταν πιο σαφής ο μουσικός ορίζοντας.

Τώρα ίσως επειδή και εγώ έχω αλλάξει, ίσως επειδή ελάχιστοι από τους φίλους μου άκουνε μουσική συστηματικά πια, ε, ήθελα να του δείξω και αυτό. Την πολυδιάσπαση που ζούμε τα τελευταία χρόνια.

Είναι τελικά τα βιβλία σου κάπου ανάμεσα σε Ρέιμοντ Τσάντλερ και Νικ Χόρνμπι;

Χμμμ. Πολύ θα ήθελα να είμαι στη μέση. Γιατί τον αγαπώ τον Χόρνμπι πολύ, μ' αρέσει πάρα πολύ το χιούμορ του. Πώς τα καταφέρει να συζητά για πολύ σοβαρά πράγματα με εξαιρετικά αστείο τρόπο.

Και ο Τσάντλερ μ' αρέσει. Αλλά δεν θα ήθελα να τσαντλερίζω πολύ, γιατί είναι δύσκολος για τον σημερινό αναγνώστη. Έχει πάρα πολλές πλοκές και σε φέρνει σε αδιέξοδα πολλές φορές. Θα προτιμούσα μεταξύ Ρος μακ Ντόναλντ που τον αγαπώ πολύ, και Νίκ Χόρνμπι.

Αλλά εντάξει, κι αυτό μια χαρά είναι...

Ευχαριστώ πολύ

Ευχαριστώ κι εγώ