Ευρωπαϊκή Εισαγγελία: Έρευνα για το κόστος δύο δομών μεταναστών

Το πώς η Ελλάδα χρησιμοποίησε κονδύλια της ΕΕ για την κατασκευή δύο κέντρων υποδοχής και φιλοξενίας μεταναστών μεταξύ 2020 και 2021, κατά την περίοδο της πανδημίας Covid, διερευνά η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, σύμφωνα με δύο Έλληνες αξιωματούχοι, τους οποίους επικαλείται το Politico.

Σύμφωνα με τους αξιωματούχους, οι εν λόγω συμβάσεις ανατέθηκαν σε ιδιωτικές εταιρείες χωρίς δημόσιο διαγωνισμό και το κόστος τους εκτιμάται σε 15 φορές περισσότερο από συγκρίσιμα έργα, φτάνοντας συνολικά τα 11,3 εκατομμύρια ευρώ.

Η εφημερίδα Καθημερινή, η οποία αποκάλυψε το θέμα, ανέφερε ότι τα στρατόπεδα που εξετάζονται είναι ένα στη Μαλακάσα, ένα χωριό βόρεια της Αθήνας, και ένα στη Σιντική, που βρίσκεται στη βόρεια περιοχή των Σερρών.

Τα νησιά του Αιγαίου στην Ελλάδα ήταν το κύριο σημείο άφιξης μεταναστών από τη Μέση Ανατολή το 2015, στην κορύφωση της ευρωπαϊκής κρίσης. Τα στρατόπεδα στην Ελλάδα κατασκευάστηκαν από τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης μέχρι το 2019. Η ελληνική κυβέρνηση ανέλαβε στη συνέχεια την εποπτεία τέτοιων έργων, με τις συμβάσεις να εξετάζονται πλέον μεταξύ των πρώτων που αναλήφθηκαν.

Τα κόμματα της αντιπολίτευσης στο κοινοβούλιο έθεσαν το ζήτημα των δύο απευθείας ανατεθειμένων συμβάσεων το 2020. Εκείνη την εποχή, η κεντροδεξιά κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας επικαλέστηκε τις αυξημένες μεταναστευτικές ροές και την πίεση για την ταχεία ολοκλήρωση και παράδοση των καταυλισμών ως τον λόγο πίσω από την απόφαση.

Ωστόσο, επίσημα στοιχεία της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, που παραθέτει το Politico, δείχνουν ότι οι αφίξεις μεταναστών στην Ελλάδα μειώθηκαν δραματικά το 2020 σε περίπου 15.696 άτομα, από 74.649 το προηγούμενο έτος.

«Το έργο ελέγχθηκε τότε τόσο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσο και από την ελεγκτική υπηρεσία της Ελλάδας και έλαβε θετική έκθεση», δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος της διοίκησης του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου το 2020.

Εκτός από το υπέρογκο κόστος, η διαδικασία είχε τραβήξει την προσοχή της αντιπολίτευσης και επειδή ένα στέλεχος της Νέας Δημοκρατίας είχε διοριστεί διευθυντής της Τεχνικής Υπηρεσίας του υπουργείου, η οποία ήταν υπεύθυνη και για τις δύο κατασκευές.

Ο τότε υπουργός Μετανάστευσης Νότης Μηταράκης υπερασπίστηκε τον διορισμό όταν το ζήτημα τέθηκε στο κοινοβούλιο το 2020, υποστηρίζοντας ότι η τεχνική υπηρεσία λειτουργούσε τότε μέσω ΜΚΟ, οι οποίες διαχειρίζονταν το 82% των κονδυλίων της ΕΕ για τη μετανάστευση.

Η πρώτη σύμβαση που βρίσκεται τώρα υπό έρευνα της EPPO αφορά την επέκταση ενός υφιστάμενου καταυλισμού στη Μαλακάσα, ο οποίος κατασκευάστηκε για να φιλοξενήσει 1.500 μετανάστες που μεταφέρθηκαν από τα νησιά. Η σύμβαση ανατέθηκε τον Απρίλιο του 2020 σε μια εταιρεία με έδρα την Αθήνα, χωρίς προηγούμενη υποβολή προσφορών. Ενώ η αρχική συμφωνία για τη βασική συντήρηση της κατασκευής ήταν αξίας 4,3 εκατομμυρίων ευρώ, το έργο τελικά ολοκληρώθηκε μετά από τουλάχιστον πέντε παρατάσεις και μια συμπληρωματική σύμβαση αξίας 1,7 εκατομμυρίων ευρώ.

Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διερευνά επίσης μια σύμβαση για το κέντρο στη βόρεια Ελλάδα, η οποία ανατέθηκε τον Ιούλιο του 2020 σε μια τεχνική εταιρεία με έδρα την Καβάλα, με αρχικό κόστος 3,6 εκατομμύρια ευρώ. Ομοίως, το εν λόγω έργο υπέστη τουλάχιστον τρεις παρατάσεις μέχρι την ολοκλήρωσή του, με κόστος επιπλέον 1,7 εκατομμύρια ευρώ.

Η κατασκευή των δύο καταυλισμών αναφέρεται επίσης σε εσωτερικό έγγραφο διεθνούς οργανισμού αρμόδιου για τη μετανάστευση με έδρα την Ελλάδα, το οποίο επικαλέστηκε η Καθημερινή. Το έγγραφο σημειώνει ότι το κόστος και των δύο κέντρων ήταν υπερβολικό σε σύγκριση με οποιαδήποτε παρόμοια κατασκευαστικά έργα που χρηματοδοτήθηκαν από τη Γενική Διεύθυνση Μετανάστευσης και Εσωτερικών Υποθέσεων στην Ελλάδα.

«Η ΕΕ έχει χρηματοδοτήσει πολύ παρόμοιες δράσεις που ολοκληρώθηκαν στο ίδιο χρονικό διάστημα (ή και σε μικρότερο χρονικό διάστημα) για ένα ποσό που ήταν 15 φορές χαμηλότερο από αυτό που κατέβαλε το [ελληνικό] Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου», αναφέρει το έγγραφο.

Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του οργανισμού, για άλλες εγκαταστάσεις με παρόμοια χαρακτηριστικά, η ίδια κυβέρνηση είχε δαπανήσει μόλις 270 ευρώ ανά δικαιούχο σε σύγκριση με 23.900 ευρώ στη Μαλακάσα.

H κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας στην Ελλάδα βρίσκεται υπό αυξανόμενη πίεση, καθώς ορισμένοι αξιωματούχοι της ενδέχεται να εμπλέκονται σε έρευνες της EPPO για την υπεξαίρεση κονδυλίων της ΕΕ. Αρκετοί υπουργοί παραιτήθηκαν το περασμένο καλοκαίρι, αλλά και τον Απρίλιο, λόγω της φερόμενης εμπλοκής τους σε ένα τεράστιο σκάνδαλο στον αγροτικό τομέα της ΕΕ, σημειώνει το Politico.

Με πληροφορίες από Politico, Καθημερινή. Φωτογραφία αρχείου: Καταυλισμός στη Μαλακάσα/Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου