«Ένα tweet μακριά από την επόμενη κρίση» Ευρώπης-ΗΠΑ

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες συγκεντρώθηκαν για συνομιλίες κορυφής την Πέμπτη, εκφράζοντας ανακούφιση για την υποχώρηση του Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με τη Γροιλανδία – αλλά ήδη προετοιμάζονταν για το επόμενο σοκ από τον ευμετάβλητο πρόεδρο των ΗΠΑ.

Ενώ ο άμεσος κίνδυνος φάνηκε να υποχωρεί μετά τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ του Τραμπ και του επικεφαλής του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, η Ένωση συνέχισε τη συνάντηση που είχε συγκληθεί για να αντιμετωπίσει την κρίση και να αποφασίσει πώς θα χειριστεί τον Αμερικανό ηγέτη στο μέλλον.

Δεν ήταν ακόμη σαφές τι ακριβώς προκάλεσε την αλλαγή στάσης του Τραμπ, αλλά ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν επέμεινε ότι η πίεση για την ενεργοποίηση του εμπορικού οπλοστασίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά των Ηνωμένων Πολιτειών έπαιξε κάποιο ρόλο – και δήλωσε ότι η Ευρώπη παραμένει «εξαιρετικά σε εγρήγορση».

Σε συνέντευξη Τύπου μετά τη σύνοδο κορυφής, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα (φωτογραφία) δεσμεύτηκε ότι η Ένωση «θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της» και να αμύνεται «ενάντια σε κάθε μορφή εξαναγκασμού».

«Έχει τη δύναμη και τα μέσα να το πράξει και θα το πράξει αν και όταν χρειαστεί». 

Ο Τραμπ υποχώρησε την Τετάρτη το βράδυ τόσο από την απειλή να καταλάβει τη Γροιλανδία με τη βία όσο και από την επιβολή δασμών στους ευρωπαίους συμμάχους, προωθώντας ένα «πλαίσιο» συμφωνίας που θα έδινε στην Ουάσιγκτον «όλα όσα θέλαμε».

Ο Κόστα χαρακτήρισε την ανατροπή σχετικά με τους δασμούς ως «θετική» και ζήτησε την πλήρη εφαρμογή της εμπορικής συμφωνίας που συμφωνήθηκε με την Ουάσιγκτον το περασμένο καλοκαίρι – την οποία οι ανώτεροι ευρωπαίοι νομοθέτες είχαν δεσμευτεί να μπλοκάρουν ως απάντηση στις απειλές των ΗΠΑ.

«Ο στόχος παραμένει η αποτελεσματική σταθεροποίηση των εμπορικών σχέσεων μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των ΗΠΑ», δήλωσε ο Κόστα, συνοψίζοντας τα συμπεράσματα των ηγετών της ΕΕ κατά τη διάρκεια των βραδινών συνομιλιών. 

Ο Ρούτε φαίνεται πως έπεισε τον Τραμπ να υποχωρήσει από τις απαιτήσεις του, αλλά παρέμειναν αναπάντητα ερωτήματα σχετικά με την υποτιθέμενη συμφωνία τους και το τι μπορεί να ακολουθήσει.

Οι λεπτομέρειες παραμένουν ελάχιστες, με τον πρωθυπουργό της Γροιλανδίας Γενς Φρέντερικ Νίλσεν να δηλώνει ότι δεν γνωρίζει τι έχει συμφωνηθεί.

Ωστόσο, πηγή που είναι εξοικειωμένη με τις συνομιλίες δήλωσε στο AFP ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Δανία θα επαναδιαπραγματευτούν τη συμφωνία άμυνας του 1951 για τη Γροιλανδία.

Στις Βρυξέλλες, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέττε Φρεντέρικσεν δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι το ζήτημα της κυριαρχίας της Δανίας δεν ήταν υπό διαπραγμάτευση, αλλά ότι η Κοπεγχάγη ήταν ανοιχτή σε συζητήσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες σχετικά με τη συμφωνία.

Επίσης, ανέφερε ότι τα κράτη μέλη του ΝΑΤΟ υποστήριζαν την «μόνιμη παρουσία» τους στην Αρκτική, συμπεριλαμβανομένης της Γροιλανδίας.

Η Ευρώπη έχει δυσκολευτεί να θέσει όρια, καθώς ο κάποτε στενός σύμμαχός της έχει γίνει εχθρικός υπό την ηγεσία του Τραμπ – σε σημείο που απειλούν την κυριαρχία της.

«Ξέρετε ότι είμαστε μόνο ένα tweet μακριά από την επόμενη κρίση», συνόψισε στο AFP ένας διπλωμάτης της ΕΕ.

Η Γροιλανδία είναι μόνο ένα μέρος της εικόνας, καθώς ο Τραμπ εξαπολύει μια ευρύτερη επίθεση κατά των νόμων, της πολιτικής και των αξιών της ΕΕ, κάνει ζιγκ-ζαγκ στον πόλεμο της Ουκρανίας ή προωθεί ένα αυτοαποκαλούμενο «Συμβούλιο Ειρήνης» μετά από ένα χρόνο κατά το οποίο κατέστρεψε τις παγκόσμιες νόρμες.

Οι ηγέτες της ΕΕ είχαν «σοβαρές αμφιβολίες για μια σειρά στοιχείων» της τελευταίας πρωτοβουλίας, συμπεριλαμβανομένου του πεδίου εφαρμογής, της διακυβέρνησης και της συμβατότητάς της με τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, δήλωσε ο Κόστα.